Jak uczyć się szybciej?

Dlaczego zapominasz to, czego się uczysz?

Jak uczyć się szybciej? Większość uczy się, czytając wszystko od nowa i podkreślając, a to jedne z najmniej skutecznych technik. Dziś zobaczysz te, które naprawdę działają, i dowiesz się, dlaczego ta, która w dniu egzaminu wypada najgorzej, wygrywa tydzień później.

A tak przy okazji, to mój dom w MindHaOS, a to moja biblioteka.

W 1885 roku Niemiec Hermann Ebbinghaus nauczył się tysięcy bezsensownych sylab i mierzył, ile zapomina. Po godzinie stracił już ponad połowę, a potem zapominanie zwalniało. To, do czego nie wracasz, szybko ulatuje.

I wpadamy w pułapkę. W 2009 roku Jeffrey Karpicke zapytał studentów, jak się uczą: zdecydowana większość czytała notatki od nowa. To przyjemne, bo tekst wydaje się znajomy, ale to, że coś brzmi znajomo, nie znaczy, że to umiesz.

Dlatego w mojej bibliotece nie tylko przechowuję to, co czytam: zanim otworzę książkę, najpierw szukam tego w pamięci.

Które techniki naprawdę działają?

W 2013 roku John Dunlosky i jego zespół przejrzeli setki badań o dziesięciu technikach nauki i je ocenili. Tylko dwie dostały najwyższą ocenę: sprawdzanie się i rozkładanie nauki w czasie. Podkreślanie, ponowne czytanie i streszczenia wylądowały na samym dole.

Dlaczego te, które działają, wydają się trudniejsze? Psycholog Robert Bjork nazywa je pożądanymi trudnościami: wysiłek przypominania to właśnie to, co utrwala wspomnienie, jak ciężar, dzięki któremu rośnie mięsień.

Dlatego reszta przewodnika jest o trzech rzeczach: sprawdzaniu się, rozkładaniu i przeplataniu. A w części piątej poznasz sztuczkę dobrych nauczycieli, żeby naprawdę rozumieć.

Tutaj proszę Mędrca z mojej biblioteki, który działa dzięki sztucznej inteligencji, żeby zadawał mi pytania o to, co przeczytałam, a to, czego się uczę, zapisuje się w mojej encyklopedii.

Dlaczego sprawdzanie się daje więcej niż ponowne czytanie?

Oto, co ci obiecałam. W 2006 roku Henry Roediger i Jeffrey Karpicke dali studentom tekst. Jedni przeczytali go cztery razy; inni przeczytali go raz, a potem trzy razy próbowali zapisać z pamięci to, co zapamiętali. Pięć minut później wygrywali ci, którzy czytali wielokrotnie. Ale tydzień później ci, którzy się sprawdzali, pamiętali sześćdziesiąt jeden procent, a tamci czterdzieści.

Sprawdzanie się to nie tylko egzaminy. Wystarczy zamknąć książkę, zapisać albo powiedzieć na głos wszystko, co pamiętasz, a potem porównać z tekstem, żeby zobaczyć, czego zabrakło.

Pomyłki też pomagają. Kiedy próbujesz odpowiedzieć, zanim poznasz odpowiedź, a potem ją widzisz, pamiętasz ją lepiej, niż gdybyś tylko ją przeczytał. Błąd zaznacza miejsce, w którym ją zapisać.

Ja robię tak: czytam chwilę, zamykam książkę i opowiadam Mędrcowi, co zrozumiałam. On mówi mi, co mi umknęło.

Kiedy powtarzać, żeby nie zapomnieć?

Nauka wszystkiego w noc przed egzaminem działa na jutrzejszy test, a potem szybko wylatuje z głowy. W 2006 roku Nicholas Cepeda przeanalizował ponad trzysta eksperymentów: przy tym samym czasie nauki rozłożenie go na kilka dni prawie zawsze wygrywa ze skupieniem w jednym.

Jak często? To zależy, jak długo chcesz pamiętać. W 2008 roku ten sam zespół badał ponad tysiąc osób: żeby pamiętać coś po roku, najlepiej było powtórzyć to mniej więcej trzy tygodnie po nauczeniu się. Praktyczna zasada: powtórz następnego dnia, po tygodniu i po miesiącu.

I przeplataj tematy. W 2007 roku Doug Rohrer i Kelli Taylor kazali studentom ćwiczyć zadania z matematyki blokami albo na przemian. Tydzień później ci, którzy przeplatali, mieli sześćdziesiąt trzy procent dobrych odpowiedzi; ci z blokami, dwadzieścia.

Jeśli ten przewodnik ci się podoba, kliknij „Podoba mi się”, „Subskrybuj” i „Udostępnij”.

W moim domu układam plan nauki, sama albo z pomocą sztucznej inteligencji, a moje powtórki pojawiają się w kalendarzu.

Jak rozumieć zamiast wkuwać?

Oto sztuczka dobrych nauczycieli: ucz się tak, jakbyś miał to komuś wytłumaczyć. W 2014 roku John Nestojko poprosił grupę o przeczytanie tekstu z myślą, że potem trzeba będzie wyjaśnić go innym. Choć nigdy go nie wyjaśniali, zapamiętali więcej i lepiej uporządkowane niż ci, którzy spodziewali się tylko testu.

Pytaj siebie: dlaczego. Michelene Chi zauważyła, że studenci, którzy tłumaczyli sobie każdy krok tekstu, rozumieli dużo więcej niż ci, którzy tylko przeczytali go dwa razy. Dlaczego tak się dzieje? Jak to się łączy z tym, co już wiem? Jaki przykład przychodzi mi do głowy?

I wyjaśnij to prosto, jak dwunastolatkowi. Tam, gdzie się zacinasz albo ratujesz się dziwnymi słowami, jest to, czego jeszcze nie rozumiesz. Wróć do tekstu tylko w tym miejscu.

Moja encyklopedia to drzewo: każdy nowy temat zawiesza się na tym, co już wiem, a widok tych połączeń pomaga mi zrozumieć.

Co sen robi z tym, czego się uczysz?

Kiedy śpisz, twój mózg powtarza to, czego się nauczyłeś, i lepiej to zapisuje. W 2006 roku Steffen Gais uczył studentów słówek: ci, którzy zasnęli kilka godzin po nauce, pamiętali więcej, nawet po kilku dniach, niż ci, którzy nie spali.

Dlatego zarywanie nocy na naukę drogo kosztuje: zabierasz pamięci właśnie ten czas, w którym zapisuje to, co było za dnia. Lepiej ucz się, śpij i powtórz po przebudzeniu.

A w ciągu dnia krótkie sesje z przerwami: dwadzieścia pięć albo czterdzieści pięć minut pełnej uwagi, bez telefonu w zasięgu wzroku, są warte więcej niż trzy godziny na pół gwizdka.

Tutaj włączam minutnik nauki na piętnaście, dwadzieścia pięć albo czterdzieści pięć minut, a każda sesja dodaje się do mojej mapy nauki.

Jak iść dalej? Twój plan na ciąg dalszy

W pierwszym tygodniu wybierz jeden temat. Ucz się dwadzieścia pięć minut, zamknij książkę i zapisz wszystko, co pamiętasz. Następnego dnia, zanim pójdziesz dalej, spróbuj jeszcze raz, nie patrząc.

W pierwszym miesiącu zaplanuj powtórki: następnego dnia, po tygodniu i po miesiącu, i przeplataj tematy w każdej sesji. Zobacz, jak trzy dobrze rozłożone sesje dają więcej niż jeden maraton w tym samym czasie.

A kiedy coś zapomnisz, nie zniechęcaj się: trochę zapomnieć i przypomnieć sobie na nowo to właśnie to, co utrwala. Żeby mierzyć postępy, nie licz godzin: licz, ile pamiętasz bez patrzenia.

Podsumowując: ponowne czytanie oszukuje, sprawdzanie się uczy; rozkładaj i przeplataj powtórki; ucz się tak, jakbyś miał to wytłumaczyć; i dobrze się wysypiaj, bo wtedy zapisuje się to, czego się nauczyłeś.

W Bibliotece MindHaOS możesz rozmawiać z Mędrcem, który zadaje ci pytania, zapisywać to, czego się uczysz, w swojej encyklopedii, i uczyć się z minutnikiem i planem, sam albo z pomocą sztucznej inteligencji. Zbuduj swój mentalny dom za darmo już dziś: link jest w opisie. A w następnym przewodniku: jaki jest język wszechświata?